Ruhsal yakınmaların yapılandırılmış görüşme ve ölçeklerle değerlendirildiği, tanı ve tedavi yönelimini belirleyen klinik süreç.
Ne için yapılır
- Süregelen üzüntü, ilgisizlik veya umutsuzluk hissi
- Aşırı kaygı, panik atak veya yoğun korku
- Uyku, iştah veya enerji düzeyinde belirgin değişiklikler
- Dikkat ve bellek güçlükleri (psikiyatrik kökenli olabilir)
- Madde ya da alkol kullanımıyla ilişkili sorunlar
- İlişki, iş veya okul yaşamını etkileyen davranış değişiklikleri
- İntihar düşüncesi, kendine zarar verme dürtüsü
Hazırlık
- Önceki sağlık raporları, varsa eski psikiyatri/psikoloji notları getirilir
- Kullanılan tüm ilaç ve takviyelerin listesi hazırlanır
- Yakınmaların ne zaman başladığı ve seyri kısaca not edilir
- Mümkünse yakını eşliğinde gelinmesi süreç anamnezini güçlendirir
İşlem nasıl yapılır
- Hekim, sakin bir ortamda yakınmaları ve yaşam öyküsünü dinler
- Aile öyküsü, gelişim, eğitim ve sosyal yaşam değerlendirilir
- Gerekli görülürse yapılandırılmış ölçekler (depresyon, kaygı, dikkat) uygulanır
- Tıbbi nedenleri dışlamak için kan tahlili veya görüntüleme istenebilir
- Ön tanı, ayırıcı tanı ve tedavi seçenekleri hastayla paylaşılır
- Ortak karar ile ilaç, terapi ya da izlem planı oluşturulur
İşlem sonrası
- Tedaviye başlandıysa 2-4 hafta içinde kontrol önerilir
- İlaç başlangıcında etki genellikle 2-4 haftada belirginleşir
- Yan etki veya yeni belirti olduğunda randevudan önce iletişim kurulur
- Gerekli olduğunda psikoterapiye yönlendirme yapılır
- Acil durum (intihar düşüncesi, kendine zarar) için 112 aranır
Riskler
- Görüşme sırasında geçici duygusal yoğunluk yaşanabilir
- Bazı tanılar netleşmek için birden fazla görüşme gerektirir
- Önerilen tedaviye uyum, sonucu doğrudan etkiler
- Yanlış veya eksik bilgi, değerlendirmenin doğruluğunu azaltabilir
Sıkça Sorulanlar
Psikiyatriste gitmek 'deli' damgası anlamına mı gelir?
Hayır. Ruh sağlığı değerlendirmesi, tıpkı dahiliye veya kardiyoloji muayenesi gibi bir sağlık hizmetidir. Yaygın yakınmaların büyük kısmı tedavi edilebilir niteliktedir.
Görüşme ne kadar sürer?
İlk değerlendirme genellikle 30-60 dakikadır. Karmaşık durumlarda görüşme birden fazla seansa bölünebilir.
Söylediklerim gizli kalır mı?
Hekim-hasta gizliliği yasal güvence altındadır. Yalnızca kişinin ya da başkasının canına yönelik açık tehlike durumunda yasal bildirim yükümlülüğü doğabilir.
Hemen ilaç başlatılır mı?
Her zaman değil. Tanıya, şiddete ve hastanın tercihine göre yalnızca terapi, yalnızca ilaç ya da ikisinin birlikte kullanımı planlanabilir.
İlgili Bilgiler
İlgili Tıbbi Hizmetler
Aynı branş veya benzer endikasyonda incelemek isteyebileceğiniz diğer hizmetler.
Bilişsel davranışçı terapi
Psikiyatri Hizmetleri
BDT — düşünce, duygu ve davranış arasındaki bağı yapılandırılmış biçimde çalışan kanıta dayalı terapi.
Bireysel psikoterapi
Psikiyatri Hizmetleri
Bire bir ruhsal danışmanlık — kanıta dayalı yöntemlerle duygusal ve davranışsal güçlüklerin ele alınması.
Anksiyete bozuklukları tedavisi
Psikiyatri Hizmetleri
Anksiyete bozuklukları — yaygın kaygı, panik ve sosyal kaygıda terapi ve gerekirse ilaç ile yürütülen tedavi.
Panik bozukluğu tedavisi
Psikiyatri Hizmetleri
Panik bozukluğu tedavisi — bilişsel davranışçı terapi (BDT) ve ilaç kombinasyonu ile kapsamlı psikiyatrik yaklaşım.
Dikkat eksikliği değerlendirmesi
Psikiyatri Hizmetleri
Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu (DEHB) değerlendirmesi — çocuk ve erişkinlerde kapsamlı tanı süreci.
Travma sonrası stres bozukluğu tedavisi
Psikiyatri Hizmetleri
Travma sonrası stres bozukluğu (TSSB) tedavisi — EMDR ve travma odaklı bilişsel davranışçı terapi.
Sınav Anksiyetesi
Psikiyatri Hizmetleri
Sınav anksiyetesi tedavisi — sınav öncesi ve sırasında performansı bozan yoğun kaygıya yönelik psikiyatrik yaklaşım.
Okul Başarısızlıkları
Psikiyatri Hizmetleri
Okul başarısızlığı değerlendirmesi — DEHB, öğrenme güçlüğü ve duygusal etkenlerin ayırıcı tanısı.