Rahim, yumurtalıklar ve çevre dokuların ses dalgaları ile incelendiği görüntüleme yöntemi. Ağrısız ve radyasyonsuz değerlendirme sağlar.
Ne için yapılır
- Anormal adet düzensizlikleri veya ara kanamaların değerlendirilmesi
- Pelvik ağrı şikayetinin nedeninin araştırılması
- Yumurtalık kistleri ve myom takibi
- Endometrium (rahim iç tabakası) kalınlığının ölçülmesi
- İnfertilite (kısırlık) değerlendirmesi ve folikül takibi
- Pelvik kitle varlığında ileri inceleme
- Postmenopozal kanamada endometriumun değerlendirilmesi
Hazırlık
- Transabdominal değerlendirme için işlem öncesi mesanenin dolu olması (yaklaşık 1 saat önce 500-700 ml su içilmesi)
- Transvajinal değerlendirme için mesanenin boş olması
- Adet döneminde de yapılabilir, gerekli durumlarda hekim adet siklusunun belli gününü tercih edebilir
- Aç kalmaya gerek yoktur
İşlem nasıl yapılır
- Transabdominal yöntemde karın bölgesine ultrason jeli sürülür ve prob ile dış görüntüleme yapılır
- Transvajinal yöntemde steril kılıflı ince bir prob vajinaya yerleştirilerek detaylı görüntüleme alınır
- Rahim, yumurtalıklar, tüpler ve çevre dokular farklı planlarda incelenir
- Endometrium kalınlığı, folikül sayısı, kist veya kitle varlığı değerlendirilir
- Gerektiğinde renkli Doppler ile kan akımı incelenir
- İşlem genellikle ağrısızdır ve birkaç dakika içinde tamamlanır
İşlem sonrası
- Sonuçlar genellikle işlem sırasında veya kısa süre içinde hekim tarafından yorumlanır
- Bulgulara göre tedavi, takip veya ileri tetkik (MR, biyopsi vb.) önerilebilir
- İşlem sonrası günlük yaşama hemen dönüş mümkündür
- Tekrarlayan kontroller belirlenen aralıklarla yapılır
Riskler
- Bilinen önemli bir riski yoktur; iyonlaştırıcı radyasyon kullanılmaz
- Transvajinal incelemede kısa süreli hafif rahatsızlık hissedilebilir
- Bağırsak gazı veya obezite gibi durumlar görüntü kalitesini sınırlayabilir
- Dolu mesane gerektiğinde hafif idrar yapma isteği oluşabilir
Sıkça Sorulanlar
Transabdominal mı transvajinal ultrason mı yapılır?
Genellikle ilk değerlendirme transabdominal olarak yapılır. Daha ayrıntılı görüntüleme gerektiğinde veya cinsel olarak aktif kadınlarda transvajinal yöntem tercih edilir. Yöntem hekim tarafından klinik duruma göre seçilir.
Bekarlarda jinekolojik ultrason yapılır mı?
Evet. Cinsel ilişki deneyimi olmayan kadınlarda transvajinal yöntem yerine transabdominal veya gerektiğinde transrektal yaklaşım tercih edilir.
Ultrason zararlı mıdır?
Jinekolojik ultrason ses dalgalarıyla çalışır; iyonlaştırıcı radyasyon içermez. Tanısal kullanımda bilinen bir zararı bildirilmemiştir.
Adet döneminde ultrason yapılabilir mi?
Evet, yapılabilir. Bazı değerlendirmelerde (örneğin folikül sayımı) hekim adet siklusunun belirli gününü tercih edebilir.
İlgili Bilgiler
İlgili Tıbbi Hizmetler
Aynı branş veya benzer endikasyonda incelemek isteyebileceğiniz diğer hizmetler.
İnfertilite değerlendirmesi
Kadın Hastalıkları ve Doğum
İnfertilite değerlendirmesi — kısırlık nedenlerinin araştırılması ve tedavi planlamasının temelidir.
Laparoskopik jinekolojik cerrahi
Kadın Hastalıkları ve Doğum
Laparoskopik jinekolojik cerrahi — küçük kesilerle, kamera eşliğinde yapılan minimal invaziv kadın hastalıkları cerrahisi.
Endometriozis tedavisi
Kadın Hastalıkları ve Doğum
Endometriozis tedavisi — kronik pelvik ağrı ve infertilite için medikal ve cerrahi tedavinin birlikte planlanması.
Pelvik taban rehabilitasyonu
Kadın Hastalıkları ve Doğum
Pelvik taban rehabilitasyonu — idrar kaçırma ve sarkma için kanıta dayalı kas eğitim programıdır.
Histerektomi
Kadın Hastalıkları ve Doğum
Histerektomi — rahmin (uterus) tıbbi nedenlerle cerrahi olarak alınması işlemi.
Over kisti ameliyatı
Kadın Hastalıkları ve Doğum
Over kisti ameliyatı (kistektomi) — yumurtalık kistlerinin laparoskopik veya açık yöntemle çıkarılması.
Küretaj (D&C)
Kadın Hastalıkları ve Doğum
Küretaj (D&C) — rahim içi dokunun tanı veya tedavi amacıyla küret edilmesi (dilatasyon ve küretaj).
RIA takma/çıkarma
Kadın Hastalıkları ve Doğum
RIA takma/çıkarma — bakırlı veya hormonlu rahim içi araç ile uzun süreli güvenli korunma yöntemi.