Hastanın bir ağızlık aracılığıyla maksimum nefes alıp vermesiyle akciğer hacim ve akım değerlerinin ölçüldüğü, ağrısız solunum fonksiyon testi.
Ne için yapılır
- Süregelen öksürük, hırıltı, nefes darlığı şikayetlerinin değerlendirilmesi
- KOAH ön tanısı ve şiddetinin belirlenmesi (FEV1/FVC < 0.70 kriteri)
- Astım tanısının doğrulanması ve kontrolünün izlenmesi
- Sigara içicilerinde erken akciğer hasarının saptanması
- Ameliyat öncesi solunum rezervinin değerlendirilmesi
- Mesleki maruziyet (toz, kimyasal) sonrası akciğer takibi
- Tedavi yanıtının (bronkodilatatör, ICS) izlenmesi
Hazırlık
- Test öncesi 1 saat sigara içilmemesi
- Kısa etkili bronkodilatatörler 4-6 saat, uzun etkililer 12-24 saat öncesinden kesilir (hekim talimatı ile)
- Test öncesi yoğun yemek yenilmemesi ve sıkı kıyafet giyilmemesi
- Üst solunum yolu enfeksiyonu varsa testin ertelenmesi gerekebilir
İşlem nasıl yapılır
- Hasta dik oturur, burnu mandalla kapatılır
- Ağızlığa dudaklar sıkıca yerleştirilir, kaçak olmaması sağlanır
- Önce normal nefes alıp verilir, ardından maksimum derin nefes çekilir
- Hızlı ve güçlü şekilde 6 saniyeden uzun süre üflenir
- Test en az üç kez tekrarlanır, en iyi sonuç değerlendirilir
- Gerekirse bronkodilatatör verildikten 15 dakika sonra reversibilite testi yapılır
İşlem sonrası
- Sonuçlar göğüs hastalıkları uzmanı tarafından yorumlanır
- FEV1, FVC ve FEV1/FVC oranı yaş, cinsiyet ve boya göre değerlendirilir
- Bronkodilatatör sonrası FEV1'de en az %12 ve 200 mL artış reversibilite olarak kabul edilir
- Tanı ve tedavi planına göre 3-12 ay aralıklarla tekrarlanabilir
Riskler
- Zorlu üfleme sırasında geçici baş dönmesi veya hafif baş ağrısı
- Nadiren öksürük krizi tetiklenebilir
- Yakın zamanda kalp krizi, göğüs/karın cerrahisi veya pnömotoraks geçirenlerde test ertelenir
- Hamilelikte uygulanabilir, ancak son trimesterde bazı manevralar sınırlanabilir
Sıkça Sorulanlar
Spirometri ağrılı mı?
Hayır, ağrısız bir testtir. Ancak güçlü üflemeler nedeniyle kısa süreli yorgunluk, baş dönmesi veya öksürük olabilir. Test 15-20 dakikada tamamlanır.
Test sonuçları aynı gün alınır mı?
Çoğunlukla işlem sonrası kısa sürede ham veriler oluşur ve göğüs hastalıkları uzmanı klinik durumla birlikte yorumlar. Rapor genellikle aynı gün veya kısa süre içinde verilir.
İlaçlarımı test günü almalı mıyım?
Reversibilite ölçümü planlanıyorsa kısa etkili bronkodilatatörlerin 4-6 saat, uzun etkililerin 12-24 saat önce kesilmesi gerekebilir. Hekim önerisi olmadan kronik ilaçlarınızı bırakmayın.
Test ne sıklıkla tekrarlanmalı?
Tanı sürecinde, tedavi değişikliklerinde ve hastalık takibinde tekrarlanır. KOAH ve astımda yıllık veya semptom değişiminde önerilir.
İlgili Bilgiler
İlgili Tıbbi Hizmetler
Aynı branş veya benzer endikasyonda incelemek isteyebileceğiniz diğer hizmetler.
Solunum fonksiyon testleri
Göğüs Hastalıkları
SFT/PFT ile akciğer hacim, akım ve gaz değişiminin kapsamlı değerlendirilmesi.
KOAH değerlendirmesi ve tedavisi
Göğüs Hastalıkları
GOLD kılavuzlarına göre KOAH tanısı, sınıflaması ve bireyselleştirilmiş tedavi yönetimi.
Nebulizatör tedavisi
Göğüs Hastalıkları
Nebulizatör tedavisi — solunum yoluyla ilaç uygulaması ile bronş açıcı ve antiinflamatuar tedavi.
Pnömoni tedavisi
Göğüs Hastalıkları
Pnömoni (zatürre) tedavisi — bakteri, virüs veya mantar kaynaklı akciğer enfeksiyonunun yönetimi.
Astım değerlendirmesi ve tedavisi
Göğüs Hastalıkları
GINA kılavuzuna göre astım tanısı, kontrol değerlendirmesi ve basamaklı tedavi yönetimi.
Akciğer kanseri taraması
Göğüs Hastalıkları
Akciğer kanseri taraması — yüksek riskli bireylerde düşük doz BT ile erken tanı programı.
Bronkoskopi
Göğüs Hastalıkları
İnce kameralı cihazla solunum yollarının doğrudan görüntülenmesi ve örnek alınması.
Alerjik solunum yolu hastalıkları tedavisi
Göğüs Hastalıkları
Alerjik solunum yolu hastalıkları tedavisi — alerjik rinit ve astımda kanıta dayalı kademeli tedavi.